Fabrika ve şirket dış mekan yılbaşı aydınlatması: 24 saat üretim koordinasyonu, ATEX EX-proof ve endüstriyel saha vakaları

Bir otomotiv yan sanayi operasyon müdürü ilk görüşmede üç soru sıralıyor: 'Üretim hattım 24 saat çalışıyor, durdurabilir miyim? Birinci vardiya 06:00'da geliyor, alana ne zaman gelmeniz lazım? Boyahane bölgesi ATEX zonunda, oraya yaklaşır mısınız?' Cevap üçü için de değişiyor. Bu yazı endüstriyel müşteri için kurulum süreçlerini ayrıntılandıran iki saha vakası ile başlıyor, EX-proof yönetiminden sektörel brand uyumuna kadar pratik veriye geçiyor.

**Fabrika ve şirket dış mekan yılbaşı aydınlatması**, üretim faaliyetlerini sıfır etkileyerek, ATEX direktifi ve IEC 60079 patlayıcı ortam standartlarına uygun, kurumsal brand kuralları çerçevesinde yapılan endüstriyel cephe LED kurulumudur. AVM veya ofis cephesinden farklı olarak vardiya programlaması, EX-proof zon haritası ve İSG eğitim uyumu süreç ön koşullarıdır.

Saha vakası 1: Otomotiv yan sanayi 4 bina kampüs (Bursa, 2024)

Anonim Bursa OSB içinde otomotiv yan sanayi tesisi. Kampüs yapısı: idari bina (3 kat 1.800 m² cephe), AR-GE merkezi (4 kat 2.200 m² cephe), üretim binası (8.500 m² cephe, ATEX zon var), lojistik depo. Süsleme kapsamı: sadece idari bina + AR-GE + giriş kapısı + çevre yolu. Üretim binası ve lojistik depo ATEX zon nedeniyle kapsam dışı.

• **Kurulum personeli**: 11 kişi (2 montaj ekibi + 1 vinç operatörü + 1 İSG uzmanı + 1 saha şefi + 6 montaj ustası)
• **Çalışma penceresi**: 22:00 - 05:30 (3. vardiya geliş öncesi). 7.5 saat efektif, 6 gece sürdü (kampüs ölçeği)
• **Vardiya protokolü**: Vardiya değişim saati 06:00 ve 14:00 ve 22:00. Bu 3 saatte sahada sessiz/hareketsiz
• **Malzeme**: 220 m dikey perde LED, 8 motif, 35 m bahçe ağaç sarımı, çevre yolu 180 m LED hat
• **Brand uyumu**: Otomotiv markası brand book renk paleti (beyaz + kırmızı aksan), kelvin 3500K nötr
• **Sonuç**: 6 gece operasyon, sıfır üretim duraksaması, çalışan memnuniyet anket %94 olumlu

Saha vakası 2: İlaç fabrikası ATEX Zon 2 alanı (Tekirdağ, 2023)

Anonim Tekirdağ Çorlu OSB ilaç üretim tesisi. Yapısal durum: idari bina + ziyaretçi merkezi standart bölge, üretim binası ATEX Zon 2 (alkol bazlı çözücüler hava buharı potansiyeli). Süsleme kapsamı: sadece idari + ziyaretçi merkez + ana giriş kapısı. ATEX bölge için özel önlemler:

• **Risk haritası**: ATEX Zon 2 sınırı belirlendi, 6 metre güvenlik bandı çekildi (LED hat ATEX sınırından 6 m uzakta)
• **Kıvılcımsız ekipman**: Saha aletleri kıvılcım üretmeyen (bronz çekiç, paslanmaz tornavida)
• **EX-proof LED zorunluluğu yok**: Sadece ATEX sınırına 6 m yaklaşan motifler için EX-proof sertifikalı LED kullanıldı
• **Statik elektrik koruması**: Personel topraklama bilekliği, sentetik giysi yasağı, pamuklu iş elbisesi
• **Yangın güvenlik birimi briefingi**: Fabrika İSG ve dış itfaiye birimi kurulum öncesi 90 dakika briefing
• **Sonuç**: ATEX yaklaşım sıfır, üretim sıfır kesintisiz, kurulum 3 gecede tamamlandı

EX-proof zon: IEC 60079 ve ATEX kategorileri

Endüstriyel müşterinin sahası ATEX zonunda olabilir. Saha keşfinde kategorize ediyoruz:

• **Zon 0**: Sürekli patlayıcı atmosfer (kimyasal reaktör içi). Süsleme yapılmaz, 10 m güvenlik bandı
• **Zon 1**: Normal çalışma sırasında patlayıcı atmosfer olabilir (boyahane). Sadece EX-proof sertifikalı LED, 6 m bant
• **Zon 2**: Anormal durumlarda kısa süreli patlayıcı atmosfer (çözücü depo yakını). EX-proof veya 6 m güvenli mesafe seçeneği
• **Zon 20/21/22**: Toz patlayıcılığı (un fabrikası, çimento, alüminyum toz). Toz girmeyen kasa, EX-proof toz koruması
• **Standart bölge**: ATEX dışı, normal IP65/67 LED yeterli

24 saat üretim takvimi: vardiya analizi

Fabrika vardiya yapısına göre kurulum penceresi değişiyor:

• **3 vardiya tesis** (24 saat çalışan): Vardiya değişim 06:00 / 14:00 / 22:00. Kurulum 22:30 - 05:30 arası en uygun pencere
• **2 vardiya tesis** (16 saat çalışan): Vardiya 07:00 - 23:00. Kurulum 23:30 - 06:30 arası geniş pencere
• **Tek vardiya** (08:00 - 18:00): En esnek. Kurulum akşam veya hafta sonu
• **Kesintisiz proses** (kağıt fabrikası, çelikhane): Bayram veya planlı bakım dönemi tercih edilir
• **Mevsimsel tesis** (gıda hasatı, ihracat dönemi): Düşük üretim dönemleri belirleniyor

6 endüstri sektörü için brand ve teknik yaklaşım

Otomotiv yan sanayi

Genelde 3 vardiya, ATEX boyahane var. Brand book katı (ana otomotiv markası uyumu). Kelvin 3500K-4000K (kurumsal/teknolojik kimlik). Motif: geometrik, çizgisel. Logo basımı sık talep ediliyor.

Tekstil fabrikası

2 veya 3 vardiya. ATEX nadiren (sadece kumaş boyama bölümünde). Brand renk paleti çeşitli (markaya göre). Kelvin 3000K-3500K. Aile şirketi karakterli olanlarda klasik sıcak palet.

Gıda üretim tesisi

Hijyen kategorisi yüksek; cephe çalışması iç alana yakın ise toz/parçacık kontrolü zorunlu. ATEX un/şeker tozu için Zon 22 olabilir. Kelvin 4000K (hijyen kimliği). Brand renk genelde mavi/beyaz.

İlaç ve kimya firması

ATEX Zon 1-2 yaygın (çözücüler). Risk haritası kritik. Brand kurumsal (mavi/beyaz/gri). Kelvin 4000K nötr. Motif minimal, geometrik. EX-proof LED için ek maliyet %35-45.

Lojistik ve depo tesisi

Vardiya esnek, ATEX yok (yanıcı malzeme depolanmıyorsa). Geniş alan: ana giriş + idari bina + tır parkı çevresi. Kelvin 3500K-4000K (operasyonel). Bütçe yüksek (alan büyük).

Otelcilik ve restoran grup merkez binası

Şirket genel merkez yapısı. Vardiya yok, normal ofis saati 09:00-18:00. Brand book katı (grup kimliği). Kelvin 2700K-3000K (sıcak). Lobi pencereleri iç süsleme önemli.

Kurumsal brand uyumu: 4 katmanlı süreç

1. **Brand book alımı**: Marka kuralları PDF olarak; renk paleti, kelvin değeri, ışık yoğunluğu, logo kullanım kuralları
2. **Konsept üretimi**: 2 alternatif konsept 3D görsel ile. Brand director'un onayına gönderilir
3. **Revizyon turu**: 1-2 revizyon turu standart. Marka karakteri korunarak görsel ince ayar
4. **Sözleşme imzası**: Brand director onaylı tasarım sözleşmeye ek olarak yazılır, sonradan değişiklik yapılamaz

İSG mevzuatı: 6331 + sektörel ek

Standart 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu yükümlülüklerine ek olarak fabrika kendi İSG prosedürünü uyguluyor. Saha girişinde:

• **Fabrika İSG eğitimi**: Saha personeli için 30-90 dakika fabrika kendine özel eğitim
• **Kişisel koruyucu donanım (KKD)**: Sektör özel KKD (kimya için kimyasal eldiven, gıda için bone)
• **Erişim kartı**: Fabrika kart sistemine geçici personel kaydı, ziyaretçi prosedürü
• **ATEX eğitimi**: ATEX zonuna yakın çalışacaksa 4 saatlik özel eğitim sertifikası
• **ISO 45001 uyum**: Fabrika ISO 45001 sertifikalıysa ek dokümantasyon istenir
• **Sigorta**: Fabrika İSG poliçesi + bizim İSG poliçemiz kombine

Bütçe aralığı: endüstriyel kampüs için

• **Tek bina genel merkez** (5-10 kat ofis): 280-650 bin TL
• **Küçük kampüs** (2-3 bina, idari + giriş): 600 bin - 1.4 milyon TL
• **Orta kampüs** (4-6 bina, idari + AR-GE + giriş + çevre): 1.4 - 3.2 milyon TL
• **Büyük kampüs** (7+ bina, sektör lideri tesis): 3.2 - 8 milyon TL
• **ATEX bölge ek maliyet**: EX-proof LED %35-45 premium, ATEX dokümantasyon 25-50 bin TL ek

Operasyon müdürü için sık sorulan sorular

Üretim hattı kesinlikle duraksamayacak değil mi?

Evet, taahhüt sözleşmede yazılı. 6 saha kurulumumuzda toplam üretim duraksaması 0 dakika. Vardiya değişim saatleri sahada sessiz; üretim hattı çevresinde 50 m güvenlik bandı; tüm gürültülü işler (vinç çalışma, çekiçleme) vardiya değişim sonrasına alınıyor.

Boyahanemiz ATEX, başka bölgede yapabilir misiniz?

Evet. ATEX zon dışı bölgelerde (idari bina, AR-GE, giriş, çevre) tam kapsamlı süsleme. ATEX sınırına yakın motifler için EX-proof sertifikalı LED + 6 m güvenlik bandı kombinasyonu. Estetik kayıp minimum, güvenlik tam.

Tek vardiya çalışıyoruz, hafta sonu kurulum yapabilir misiniz?

Cuma akşamı 18:00'dan başlayıp pazar gece 24:00'a kadar 54 saatlik geniş pencere. Bu pencere içinde kampüs ölçeğinde tam kurulum + test + temizlik yapılır. Tek vardiya fabrikalar için tercih edilen yaklaşım.

Kart sistemimiz var, ekibinizin erişimi nasıl olacak?

Saha personelimiz için fabrika kart sistemine geçici kayıt yapılır (genelde 2-4 hafta süreyle). Ziyaretçi protokolüne göre günlük giriş çıkış kaydı. Bizim İSG uzmanımız fabrika İSG kuruluyla doğrudan iletişim halinde.

Yan sanayi olarak ana marka brand book'una uyumlu olmamız zorunlu mu?

Genelde evet. Ana otomotiv markası tedarikçi standardı yan sanayi binalarda da uygulanmasını talep ediyor. Bizim ekibimiz ana brand book ile yan sanayi marka kimliğini birleştiren tasarım üretiyor; her ikisi de korunur.

İhale veya doğrudan teklif, hangisi geçerli?

Özel sektör fabrika için doğrudan teklif standart. Kamu kuruluşu, KİT veya kamu iştirakindeki firma için 4734 sayılı kanun kapsamında EKAP süreci. Detay belediye ihalesi rehberinde.

Endüstriyel kampüs projeniz için saha keşfi, ATEX zon haritası ve İSG uyum dokümantasyonu ücretsiz. NDA sonrası anonim sektör referans portföyü paylaşıyoruz. Kurumsal teklif formundan başvurabilirsiniz.